Nervus vagus: wat is het en hoe helpt het je naar meer rust?

Misschien kwam je de term al tegen op Instagram of in een podcast: de nervus vagus. Hij wordt vaak genoemd als het gaat over spanning, onrust en tot rust komen. Maar wat is het eigenlijk, en wat kun je ermee?

Wat is de nervus vagus?

De nervus vagus, ook wel de zwervende zenuw genoemd, is de langste zenuw van je autonome zenuwstelsel. Hij loopt vanaf je hersenstam langs je hals naar onder meer je hart, je longen en je darmen. Hij is een belangrijk onderdeel van je parasympathische zenuwstelsel: de stand waarin je lichaam herstelt, verteert en tot rust komt.

Je kunt hem zien als een verbinding tussen je hoofd en je lichaam. Informatie gaat twee kanten op: je brein stuurt signalen naar je lichaam, maar je lichaam geeft ook voortdurend door hoe het met je gaat.

Waarom is dat belangrijk bij spanning?

Als je systeem lang in de 'aan'-stand staat, is de ruststand minder goed bereikbaar. Je weet in je hoofd dat je veilig bent, maar je lichaam reageert alsof er gevaar is. Juist via je lichaam kun je signalen van veiligheid geven. Dat is waar oefeningen rond de nervus vagus om draaien: niet je gedachten overtuigen, maar je lichaam laten ervaren dat het mag ontspannen.

Eenvoudige oefeningen om te proberen

• Langer uitademen. Adem rustig 4 tellen in en 6 tellen uit, een paar minuten lang.
• Neuriën of zingen. De trilling in je keel en borst kan helpen om tot rust te komen.
• Warm water over je handen. Een warm, veilig gevoel geeft je lichaam een signaal van veiligheid.
• Rug tegen de muur. Voel de steun in je rug en laat je schouders zakken.
• Wandelen zonder telefoon. Tien minuten rustige beweging zonder prikkels brengt je terug in het nu.

Niet elke oefening werkt voor iedereen hetzelfde. Het gaat erom dat je ontdekt wat jouw systeem helpt, en dat je dat herhaalt.

Meer dan losse trucjes

Oefeningen voor de nervus vagus kunnen een mooie eerste stap zijn. Maar blijft je lichaam steeds terugschieten in de alarmstand, dan is het waardevol om dieper te kijken: wat houdt je systeem in die stand, en wat heeft het nodig om weer makkelijker te schakelen? Daarover lees je meer in je zenuwstelsel reguleren: waarom je lichaam blijft 'aan' staan.

In de FLOWBOX leer je stap voor stap hoe je zenuwstelsel werkt en krijg je concrete tools voor het moment zelf en voor rust en herstel. Zo wordt rust niet iets wat je af en toe pakt, maar iets wat je lichaam weer leert kennen.

Benieuwd welke alledaagse dingen jouw zenuwstelsel belasten? Download de gratis FLOWGUIDE of ontdek de FLOWBOX.

Let op: heb je last van aanhoudende angst of paniekaanvallen, bespreek dit dan ook met je huisarts.